Zgodnie z art. 264 § 1 Kodeksu pracy odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę wnosi się do sądu pracy w ciągu 21 dni od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę o pracę. Z kolei z godnie z art. 265 § 1 Kodeksu pracy, jeżeli pracownik nie dokonał bez swojej winy w terminie czynności, o których mowa w art. 97 § 21 i w art. 264 sąd pracy na jego wniosek postanowi przywrócenie uchybionego terminu. Termin z art. 264 § 1 Kodeksu pracy jest terminem prawa materialnego, do którego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące uchybienia i przywracania terminu z art. 168-172 Kodeksu postępowania cywilnego. Podstawę zatem do przywrócenia na wniosek pracownika terminu do złożenia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę daje art. 265 § 1 Kodeksu pracy.

Okoliczności świadczące o braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę muszą być konfrontowane z całokształtem stanu faktycznego sprawy, a także indywidualnymi cechami pracownika, by ocenić ich wpływ na procesy decyzyjne strony i w konsekwencji by móc przyjąć istnienie lub nieistnienie winy w uchybieniu terminu do wystąpienia z roszczeniami na drogę sądową, mając na uwadze słuszny interes pracownika i fakt, że terminy przewidziane w art. 264 Kodeksu pracy dla dochodzenia roszczeń są wyjątkowo krótkie, co może prowadzić do ujemnych ze względów społecznych następstw dla pracownika z przyczyn przez niego niezawinionych.

Brak winy pracownika w przekroczeniu terminów określonych w art. 264 Kodeksu pracy należy analizować w płaszczyźnie jego subiektywnej oceny stanu rzeczy w zakresie dochowania terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, w szczególności przy uwzględnieniu stopnia wykształcenia pracownika, posiadanej wiedzy prawniczej, doświadczenia życiowego i stanu psychicznego a także obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.

Za usprawiedliwione przekroczenie przez pracownika terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę mogą być w szczególności uznane:

-   zaburzenia psychiczne na tle nerwicowym;

- wprowadzenie pracownika przez pracodawcę w błąd co do rzeczywistej przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę;

-  prowadzenie przez pracodawcę z pracownikiem, któremu wypowiedziano umowę o pracę rozmów co do ewentualnego zatrudnienia go na innym stanowisku.

Co istotne z art. 265 § 1 Kodeksu pracy nie wynika, że okoliczności usprawiedliwiające przekroczenie terminu i uzasadniające jego przywrócenie muszą być szczególne albo wyjątkowe. Mają to być okoliczności uzasadniające ocenę, że przekroczenie terminu nastąpiło bez winy pracownika, z przyczyn od niego niezależnych w tym znaczeniu, że uchybienie terminu nie było skutkiem braku z jego strony należytej staranności.

Wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony winno zawierać uzasadnienie. Z oświadczenia pracodawcy powinno wynikać, w sposób niebudzący wątpliwości, co jest istotą zarzutu stawianego pracownikowi i usprawiedliwiającego rozwiązanie z nim stosunku pracy. Na pracodawcy zatem ciąży obowiązek wskazania przyczyn rozwiązania umowy o pracę, która musi być podana w sposób jasny i zrozumiały dla pracownika oraz wskazywać prawdziwe i konkretne powody zakończenia stosunku pracy.

W oświadczeniu pracodawcy o wypowiedzeniu umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony powinna być wskazana przyczyna uzasadniająca wypowiedzenie. Przyczyna powinna być rzeczywista i konkretna, aby pracownik mógł ocenić, czy wypowiedzenie mu umowy o pracę jest jego zdaniem uzasadnione, a ponadto aby sąd pracy mógł ocenić prawdziwość (rzeczywistość) tej przyczyny.

Podanie w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę przyczyny nieprawdziwej, nierzeczywistej, nieistniejącej jest równoznaczne z brakiem wskazania przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie, co oznacza, że wypowiedzenie jest nieuzasadnione w rozumieniu art. 45 § 1 Kodeksu pracy. Taki sam skutek wywołuje ocena, że przyczyna wypowiedzenia co prawda istniała, ale była ze względu na jej wagę lub charakter niewystarczająca dla skutecznego dokonania wypowiedzenia. Ciężar udowodnienia zasadności przyczyny stanowiącej podstawę dokonanego wypowiedzenia obciąża pracodawcę.

Dodaj komentarz